Weather Update Today; महाराष्ट्राच्या हवामानात पुन्हा एकदा अनपेक्षित उलथापालथ होताना दिसत आहे. हिवाळा संपत असतानाच राज्याच्या अनेक भागांत ढगांची गर्दी वाढू लागली असून काही ठिकाणी पावसाने हजेरी लावली आहे. हवामान अभ्यासकांच्या निरीक्षणानुसार, हा बदल अचानक असला तरी तो काही दिवस टिकण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे.

२८ जानेवारीपासून राज्यातील विविध भागांत ढगाळ वातावरण तयार झाले असून काही जिल्ह्यांत हलक्या ते मध्यम पावसाच्या सरी कोसळत आहेत. हा पाऊस सलग आणि सर्वत्र होणार नसला, तरी ३१ जानेवारीपर्यंत हवामान अस्थिर राहण्याचा अंदाज आहे. त्यामुळे शेतकरी, व्यापारी आणि सर्वसामान्य नागरिकांनी सतर्क राहणे गरजेचे आहे.

दक्षिण महाराष्ट्रात ढगांची दाटी;

दक्षिण महाराष्ट्रातील काही जिल्ह्यांत पावसाची शक्यता अधिक असल्याचे संकेत मिळत आहेत. सांगली, सातारा आणि सोलापूर या जिल्ह्यांमध्ये ढगाळ वातावरण तयार झाले असून काही ठिकाणी पावसाच्या सरी पडण्याची शक्यता आहे. विशेषतः जत आणि पंढरपूर परिसरात हवामानात अचानक बदल जाणवू शकतो.

या भागांमध्ये सध्या काढणीच्या टप्प्यात असलेली पिके असल्याने शेतकऱ्यांची चिंता वाढली आहे. कमी कालावधीसाठी जरी पाऊस झाला तरी त्याचा थेट परिणाम शेतीमालाच्या गुणवत्तेवर होऊ शकतो. त्यामुळे पुढील दोन दिवस विशेष दक्षता बाळगण्याचा सल्ला देण्यात येत आहे.

कोकण किनारपट्टीवर अस्थिर वातावरण;

कोकण किनारपट्टीवर हवामान खराब राहण्याची शक्यता असून ढगाळ वातावरण कायम राहू शकते. काही भागांत हलक्या सरी पडण्याचा अंदाज आहे. समुद्रकिनारी असलेल्या भागांत दमटपणा वाढण्याची शक्यता असून त्याचा परिणाम दैनंदिन जीवनावर होऊ शकतो.

मच्छीमारांनी समुद्रात उतरण्यापूर्वी स्थानिक हवामानाची माहिती घेणे आवश्यक आहे. जरी मोठ्या वादळाचा इशारा नसला, तरी बदलत्या वाऱ्यांच्या दिशेमुळे समुद्र खवळलेला राहू शकतो. त्यामुळे खबरदारी घेणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.

पश्चिम महाराष्ट्रात पावसाचे सावट;

पश्चिम महाराष्ट्रातील काही भागांतही पावसाचे संकेत मिळत आहेत. अहिल्यानगर (अहमदनगर), बारामती, श्रीगोंदा आणि आष्टी या पट्ट्यात ढगांची हालचाल वाढली आहे. या भागांत तुरळक स्वरूपात पावसाच्या सरी पडू शकतात.

या परिसरात ऊस, कांदा आणि भाजीपाला पिके मोठ्या प्रमाणावर घेतली जातात. ढगाळ हवामानामुळे पिकांवर रोगांचा प्रादुर्भाव होण्याची शक्यता असल्याने शेतकऱ्यांनी योग्य ती प्रतिबंधात्मक उपाययोजना करणे गरजेचे आहे.

मराठवाड्यात तुरळक पावसाची शक्यता;

मराठवाडा विभागात सर्वत्र पाऊस होण्याची शक्यता नसली तरी काही जिल्ह्यांत हलक्या सरी पडू शकतात. बीड, लातूर, परभणी, धाराशिव, छत्रपती संभाजीनगर आणि जालना या जिल्ह्यांत ढगाळ वातावरण जाणवू शकते.

या भागात आधीच पाण्याची टंचाई जाणवत असली, तरी अवकाळी पावसामुळे काही ठिकाणी पिकांचे नुकसान होण्याची भीती आहे. विशेषतः काढणीस आलेली पिके उघड्यावर ठेवलेली असल्यास त्यांची योग्य ती काळजी घेणे आवश्यक आहे.

उत्तर महाराष्ट्र आणि विदर्भाकडे पावसाचा प्रवास;

हवामान अभ्यासकांच्या मते, सध्या तयार झालेला पावसाचा पट्टा हळूहळू उत्तर महाराष्ट्राकडे सरकण्याची शक्यता आहे. नाशिक, जळगाव, धुळे, मालेगाव आणि शिरूर परिसरात ढगाळ वातावरण निर्माण होऊ शकते.

यानंतर हा प्रभाव विदर्भातील काही भागांपर्यंत पोहोचू शकतो. बुलढाणा, अकोला, अमरावती, वर्धा, नागपूर आणि भंडारा या जिल्ह्यांतही तुरळक पावसाचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे. मात्र हा पाऊस सर्वत्र समान प्रमाणात नसेल.

ढगाळ हवामानाचा पिकांवर परिणाम;

ढगाळ आणि दमट हवामानामुळे पिकांवर रोगांचा प्रादुर्भाव होण्याची शक्यता वाढते. विशेषतः द्राक्ष, डाळिंब, भाजीपाला आणि कडधान्य पिकांना या बदलाचा फटका बसू शकतो. आर्द्रतेमुळे बुरशीजन्य रोग वाढण्याचा धोका असतो.

त्यामुळे बागायतदारांनी वेळेवर फवारणी करून पिकांचे संरक्षण करणे गरजेचे आहे. स्थानिक कृषी अधिकाऱ्यांच्या सल्ल्यानुसार औषधांचा वापर केल्यास संभाव्य नुकसान टाळता येऊ शकते.

व्यावसायिक आणि नागरिकांसाठी खबरदारी;

हवामानातील या बदलाचा परिणाम केवळ शेतीपुरता मर्यादित नाही. वीटभट्ट्यांवर काम करणाऱ्या व्यावसायिकांनी कच्च्या विटा सुरक्षित ठिकाणी ठेवाव्यात किंवा ताडपत्रीने झाकून ठेवाव्यात. अन्यथा पावसामुळे मोठे आर्थिक नुकसान होऊ शकते.

तसेच कांदा, तंबाखू, तूर यासारखा शेतीमाल जर उघड्यावर साठवलेला असेल, तर तो तात्काळ सुरक्षित ठिकाणी हलवण्याचा सल्ला देण्यात येत आहे. व्यापाऱ्यांनीही वाहतूक नियोजन करताना हवामानाचा विचार करणे आवश्यक आहे.

वाऱ्यांची दिशा आणि हवामानाचे संकेत;

हवामान तज्ज्ञांच्या मते, पूर्वेकडून वाहणारे जोरदार वारे हे पावसाच्या शक्यतेचे महत्त्वाचे लक्षण मानले जाते. सध्या राज्याच्या काही भागांत अशी परिस्थिती दिसून येत आहे. त्यामुळे ढगांची निर्मिती वेगाने होत आहे.

तथापि, हा पाऊस फार काळ टिकणारा नसल्याचे संकेत आहेत. हवामान अभ्यासानुसार, ३१ जानेवारीनंतर राज्यातील वातावरण हळूहळू स्वच्छ होण्यास सुरुवात होईल.

पुढील नियोजन महत्त्वाचे;

तोपर्यंत शेतकऱ्यांनी आणि नागरिकांनी योग्य नियोजन करून संभाव्य नुकसान टाळावे. हवामानातील लहान बदलांचाही मोठा परिणाम होऊ शकतो, त्यामुळे दुर्लक्ष न करता खबरदारी घेणे आवश्यक आहे. स्थानिक परिस्थितीनुसार शेतीची कामे पुढे-मागे करणे फायदेशीर ठरू शकते.

अधिकृत हवामान विभागाच्या सूचना आणि इशारे वेळोवेळी तपासावेत. अंदाज बदलू शकतो, त्यामुळे अद्ययावत माहितीनुसार निर्णय घेणेच सुरक्षित ठरेल.

वरील लेख हा हवामान अभ्यासकांच्या निरीक्षणांवर आणि उपलब्ध माहितीनुसार तयार करण्यात आला आहे. स्थानिक पातळीवर हवामानात बदल होण्याची शक्यता असून अधिकृत हवामान विभागाच्या सूचनांना प्राधान्य द्यावे